De afgelopen jaren is er iets bijzonders gebeurd in de wereld van medische voeding. Waar er vroeger nauwelijks opties waren voor mensen die volledig plantaardig aten, zien we nu een duidelijke ontwikkeling: steeds meer vegan drinkvoeding en sondevoeding komt op de markt. En dat is hard nodig.
Mijn ervaring als diëtist
Voordat ik mijn eigen praktijk startte, werkte ik als diëtist in verpleeghuizen. Daar werd ik dagelijks betrokken bij de behandeling van ondervoeding. Het berekenen van energie- en eiwitbehoeftes en het inzetten van drink- of sondevoeding hoorde daar standaard bij.
Maar één ding viel op: plantaardige opties waren er eigenlijk niet.
Vegan cliënten kwam ik destijds nauwelijks tegen in het verpleeghuis. Maar met de groeiende vraag naar meer plantaardige voeding en de eiwittransitie was het eigenlijk onvermijdelijk dat ook medische voeding zou volgen.
En dat zien we nu gebeuren.
Wat is drinkvoeding en sondevoeding?
Drinkvoeding en sondevoeding zijn vormen van medische voeding die worden ingezet wanneer iemand niet voldoende voedingsstoffen via normale voeding binnenkrijgt.
- Drinkvoeding: aanvullende voeding in flesjes
- Sondevoeding: voeding die via een sonde (slangetje) wordt toegediend
Deze producten zijn vaak rijk aan energie (kcal), eiwit en vitamines en mineralen.
Waarom plantaardige varianten belangrijk zijn
Er zijn verschillende redenen waarom iemand een plantaardige variant nodig heeft:
- bij een (meer) plantaardig voedingspatroon
- bij een intolerantie of allergie voor melkbestanddelen
- duurzaamheid
- gezondheid
Ontwikkeling van plantaardige medische voeding
Een aantal jaar geleden waren er vrijwel geen volledig plantaardige opties beschikbaar binnen de medische voeding. In de praktijk betekende dit dat er voor mensen die plantaardig eten weinig passende mogelijkheden waren bij bijvoorbeeld ondervoeding of een verhoogde energiebehoefte.
De afgelopen jaren is dit aanbod gelukkig gestegen. Waar het eerst bij een enkele optie bleef, is er inmiddels meer keuze in zowel drinkvoeding als sondevoeding. Toch blijft het aanbod relatief beperkt en verschillen de producten onderling in samenstelling.
Het is daarnaast belangrijk om verder te kijken dan alleen de naam van het product. Niet alle soja-gebaseerde drink- of sondevoeding is automatisch geschikt voor veganisten. Hoewel soja zelf plantaardig is, kunnen er in medische voeding ook andere ingrediënten verwerkt zijn, zoals vitamines of hulpstoffen die van dierlijke oorsprong zijn.
Hieronder vind je een overzicht van de momenteel beschikbare plantaardige drink- en sondevoedingen in Nederland (maart 2026). Voor mensen met darmklachten (zoals PDS) kan ook het FODMAP-gehalte van belang zijn.
| Product | Type | Smaak | Eiwitbron | FODMAP (ingrediënten)* |
|---|---|---|---|---|
| Nutridrink PlantBased | Drinkvoeding | Mokka, mango-passievruchten | Erwteneiwit en soja-eiwit | Geen bekende FODMAP-rijke ingrediënten |
| Nutridrink PlantBased Protein 2 kcal | Drinkvoeding | Ananas-kokos, cappuccino, romige erwt, pompoen wortel gember | Erwteneiwit en soja-eiwit | Geen bekende FODMAP-rijke ingrediënten |
| Fresubin Plant-Based Drink | Drinkvoeding | Vanille | Soja-eiwit | Bevat FODMAP-rijke ingrediënten |
| Fresubin 5 kcal shot | Drinkvoeding | Neutraal, lemon | Geen (op basis van vetten) | Geen bekende FODMAP-rijke ingrediënten |
| Nutrison PlantBased Soya | Sondevoeding | - | Soja-eiwit | Geen bekende FODMAP-rijke ingrediënten |
| Nutrison PlantBased Soya Multi Fibre | Sondevoeding | - | Soja-eiwit | Bevat FODMAP-rijke ingrediënten |
| Nutrison PlantBased 2 kcal HP Multi Fibre | Sondevoeding | - | Erwteneiwit en soja-eiwit | Bevat FODMAP-rijke ingrediënten |
| Fresubin Plant-Based | Sondevoeding | - | Soja-eiwit | Bevat FODMAP-rijke ingrediënten |
| Nestlé Compleat Plant Protein | Sondevoeding | - | Erwteneiwit | Bevat FODMAP-rijke ingrediënten |
*De FODMAP-beoordeling in dit overzicht is gebaseerd op de ingrediëntenlijst. Deze producten zijn niet getest door Monash University. Producten zonder bekende FODMAP-rijke ingrediënten zijn niet automatisch geschikt binnen het FODMAP-dieet. De verdraagbaarheid kan per persoon verschillen.
Belangrijke aandachtspunten
Niet elke plantaardige drink- of sondevoeding is automatisch geschikt voor iedereen. Het beoordelen en inzetten van deze producten vraagt om maatwerk. Door mijn achtergrond in de behandeling van ondervoeding, mijn specialisatie in plantaardige voeding én buikklachten, help ik bij het kiezen en voorschrijven van de juiste medische voeding.
In mijn praktijk begeleid ik onder andere mensen die:
- (meer) plantaardig eten
- buikklachten hebben (zoals PDS)
- moeite hebben om voldoende voeding binnen te krijgen
